|
ΓΕΝΙΚΑ
Συγγραφείς : Ντμίτρι Σοστακόβιτς (ο βασικός κορμός του βιβλίου αποτελείται από δικά του αυτοβιογραφικά κείμενα), Λ. Γκριγκόριεφ, Γ. Πλάτεκ - Ετος Πρωτότυπου (στα Αγγλικά) : 1981 - Εκδόσεις : Σύγχρονη Εποχή, 1985 - Μετάφραση : Νίκος Σαραντάκος - Σελίδες : 426. 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ
Ο αρκετά εκτεταμένος αυτός τόμος περιέχει ένα πολύ μεγάλο μέρος όλων των γραπτών που άφησε πίσω του ο μεγάλος Ρώσος συνθέτης Ντμίτρι Σοστακόβιτς. Η ταξινόμηση των κειμένων γίνεται ανά έτος, ξεκινώντας από το 1926 - όταν ο συνθέτης ήταν 20 χρονών - και τελειώνοντας με το θάνατο του συνθέτη, το 1975. Για κάθε έτος υπάρχει μια αρχική ιδιαίτερα χρήσιμη σύντομη βιογραφική αναφορά γραμμένη από τους Λ. Γκριγκόριεφ και Γ. Πλάτεκ, οι οποίοι επιμελήθηκαν και της συλλογής των κειμένων του Σοστακόβιτς, αφήνοντας έξω υλικό που ο ίδιος ο συνθέτης δεν προόριζε για δημοσίευση (π.χ. προσωπική αλληλογραφία). Ουσιαστικά τα κείμενα του βιβλίου είναι άρθρα, κριτικές, μικρά δοκίμια, σκέψεις, απόψεις και εντυπώσεις, όπου αναπτύσσονται κάθε λογής θέματα που αφορούν την τέχνη και απασχολούσαν κατά καιρούς το συνθέτη. Πολλά από αυτά περιέχουν και αυτοβιογραφικά στοιχεία και περιγράφουν ενδιαφέρουσες - ποτέ πολύ προσωπικές όμως - λεπτομέρειες. Ετσι, το σύνολο των κειμένων του βιβλίου είναι ένα θησαυρός γνώσεων για το συνθέτη, τον οποίο μας προσφέρει απλόχερα ο ίδιος, χωρίς μάλιστα να έχει τη διάθεση του νάρκισσου και να ασχολείται συνεχώς μόνο με τον εαυτό του και το έργο του : το αντίθετο μάλιστα θα έλεγε κανείς! Να σημειώσουμε εδώ ότι η βιογραφική χροιά του βιβλίου συμπληρώνεται κατά τρόπο χρήσιμο και από τις εισαγωγές των επιμελητών της έκδοσης.
ΣΤΥΛ
Ο συνθέτης γράφει τα κείμενά του με αφοπλιστική ειλικρίνεια αλλά και με πίστη στην αποστολή του και τα ουμανιστικά του καλλιτεχνικά καθήκοντα. Η γλώσσα είναι ιδιαίτερα απλή και κατανοητή, υπάρχουν άφθονες αναφορές σε άλλους συνθέτες, ακόμη και καλλιτέχνες εκτός μουσικής. Ο συνθέτης είναι αρκετά αυστηρός κριτής για τα δικά του έργα, ενώ ποτέ δεν τσιγγουνεύεται τους επαίνους εάν πιστεύει ότι κάποιος συνάδελφός του (π.χ. Προκόφιεφ) έχει καταφέρει κάτι πολύ καλό. Ενα χαρακτηριστικό του βιβλίου είναι οι πολιτικές τοποθετήσεις, θέσεις και κρίσεις που είναι διάσπαρτες και κυριαρχούν σε αρκετό μέρος του κειμένου. Συνήθως η παρουσία τους είναι "θετική" και μάλλον χαμηλών τόνων, όμως φαίνεται ότι έχουν επηρεάσει αρκετά έντονα τον τρόπο που σκέφτεται ο πολίτης Σοστακόβιτς - και σε μεγάλο βαθμό και τα καλλιτεχνικά του πιστεύω. Δεν θα μπορούσε πάντως να χαρακτηριστεί βιβλίο προπαγάνδας. Για κάποιον που θέλει βασικά να μάθει τις σκέψεις του Ντμίτρι Σοστακόβιτς - και για τον οποίο η απόρριψη κειμένων που τυχαίνει να υποστηρίζουν και κομμουνιστικές θέσεις θα ήταν μεγάλη απώλεια - το βιβλίο είναι ιδιαίτερα χρήσιμο.
ΕΚΤΙΜΗΣΗ
Πέρα - όπως ειπώθηκε - από τις πολιτικές θέσεις που διαπνέουν τμήμα του βιβλίου, το περιεχόμενό του είναι πραγματικός θησαυρός για όσους θέλουν να γνωρίσουν τον καλλιτέχνη Ντμίτρι Σοστακόβιτς : τους περιμένει ένα μεγάλο πλήθος από σκέψεις και απόψεις του για όλα τα καλλιτεχνικά - και κυρίως μουσικά - θέματα, καθώς και άφθονες βιογραφικές του αναφορές γραμμένες έμμεσα και από τον ίδιο αλλά και από τους επιμελητές της έκδοσης. Πολύ σημαντικό βιβλίο για όποιον ενδιαφέρεται σοβαρά για το διάσημο αυτό συνθέτη !
|