|
Σχετικά με διάσημους συνθέτες
Οι διάφορες αναγνώσεις του βιβλίου του Ρενέ Λεϊμποβίτς σχετικά με τον Αρνολντ Σένμπεργκ έχουν αλλάξει τον τρόπο σκέψης μου σχετικά με τη στάση που πρέπει να παίρνει ο αναγνώστης απέναντι στις βιογραφίες : ο ίδιος ο Ρενέ Λεϊμποβίτς είναι μάλλον φανατικός θαυμαστής της τέχνης του Αρνολντ Σένμπεργκ, ενώ ένα παρόμοιο βιβλίο που μιλά για τη ζωή του Αντον Βέμπερν (της Kathryn Bailey με τίτλο "The life of Webern") αναφέρεται με μάλλον αρνητικό τρόπο στη συμπεριφορά του μεγάλου καινοτόμου συνθέτη και δασκάλου. Ποιός έχει δίκιο τελικά ; Δύσκολο να πεις. Πάντως, σύμφωνα με τον Ρενέ Λεϊμποβίτς, ο Σένμπεργκ από μικρό παιδί ζούσε σε περιβάλλον με περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες και την ώρα που η καριέρα του είχε αρχίσει να ανεβαίνει πραγματικά, στην πρώτη περίπτωση, η υποχρεωτική στράτευση σε σχετικά μεγάλη ηλικία λόγω του 1ου παγκοσμίου πολέμου ανέκοψε την πορεία του, ενώ το 1933, με την άνοδο των Ναζί στην εξουσία αναγκάζεται να φύγει οριστικά από τη Γερμανία (ήταν Εβραίος) και να πάει στις Η.Π.Α. όπου είχε να λύσει τα ίδια πιεστικά βιοποριστικά προβλήματα. Συγκρίσιμη ζημιά έπαθε και η καριέρα του Αντον Βέμπερν (σα μαέστρου αλλά και συνθέτη) αλλά αυτός παρέμεινε στην Αυστρία τις δύσκολες στιγμές για να αντιμετωπίσει μια κρίσιμη κατάσταση και να πεθάνει υπό ασυνήθιστες συνθήκες λίγο μετά τη λήξη του 2ου παγκοσμίου πολέμου. Εάν κάνεις ρίξει μια κριτική ματιά στο έργο του Σένμπεργκ και στο βάθος και στη μελέτη στην οποία αυτό παραπέμπει, δεν έχει παρά να αγανακτήσει για τα παιχνίδια που του έπαιξε η μοίρα : συχνά αναγκαζόταν να συνθέτει στον ελάχιστο ελεύθερο χρόνο που είχε έργα τα οποία δύσκολα παίζονταν και ακόμη πιο δύσκολα γίνονταν αποδεκτά. Οι εποχές στις οποίες έζησε ήταν πολύ δύσκολες και οι δύο παγκόσμιοι πόλεμοι τού δημιούργησαν πολύ μεγάλα προβλήματα (και στις δύο περιπτώσεις η καριέρα του και η οικονομική του κατάσταση δέχτηκαν ισχυρά χτυπήματα). Τα προβλήματα που είχε να αντιμετωπίσει δεν ήταν απλά οικονομικά, η αναγνώριση ήταν δύσκολη και αργή και το μόνο παρήγορο υπήρξε ο κύκλος των φανατικών μαθητών του. Αυτός ο κύκλος που στο βιβλίο της Kathryn Bailey που αναφέρεται παραπάνω έδωσε αφορμή για πικρόχολα σχόλια εναντίον της συμπεριφοράς του Αρνολντ Σένμπεργκ προς τους μαθητές του.
|